Led in de kas

Geleverd:

• 100 meter LED groei verlichting
• Branduren: 2500 uur/jaar
• Besparing per jaar: 8.750 kWh

Het projectplan hiervoor is geschreven in het laatste kwartaal van 2008. Dit projectplan hebben wij ingediend voor een subsidie van de Provincie Drenthe. Het zogenoemde IAD: Innovatief Actieprogramma Drenthe

Project in chronologische volgorde:

18 december 2008
Onder andere voor ons project "LED in de kas" was de uitslag positief en konden wij vandaag de subsidie in ontvangst nemen. De bijeenkomst werd gehouden in het Hunebed centrum in Borger.

19 december 2008: ophangen lampen
Vandaag zijn de eerste lampen opgehangen, totaal 22 stuks van 60 Watt. De komende tijd zullen wij twee keer per week gaan meten aan de tomatenplanten.

22 december 2008 tot 16 januari 2009: LED versus onbelicht
De afgelopen maand hebben wij twee keer per week gemeten aan de planten. De resultaten zijn veel belovend, de planten reageren sterk op de LED lampen. Uit de metingen tussen de planten onder LED t.o.v. de planten zonder assimilatie belichting waren de volgende verschillen meetbaar: de stengel onder LED is 20% dikker, de afstand tussen de bladeren is onder LED korter en de plant maakt zichtbaar meer assiemen aan. Door de geringe warmte in de kas kan de plant de ontwikkelde assiemen niet verwerken en moeten wij de verlichtingstijd na ca 2 weken terugbrengen van gemiddeld 10 uur per dag naar 4 uur per dag. 

17 januari 2009 tot 1 maart 2009: LED (hybride) versus HPS
Op 17 januari is men gestart met assimilatie verlichting, er wordt gebruik gemaakt van 600 W HPS lampen. Tevens is de nieuwe WKK installatie gestart en wordt de warmte de kas in gepompt. Door deze twee factoren neemt de warmte in de kas aanzienlijk toe. Meteen is te zien dat de planten onder de LED lampen de assiemen verwerken. De branduren van de LED lampen zijn weer opgeschroefd naar 12 uur per dag. Wij werken nu volgens het Hybride systeem: LED verlichting & HPS lampen.
Ook deze maand hebben wij twee keer per week gemeten. Aan het begin was er weinig verschil meetbaar tussen de planten met en zonder LED. Dit kwam doordat de plant zijn assiemen niet kon verwerken en de LED verlichting soms uit stond. Halverwege deze periode waren de verschillen daarentegen wel weer meetbaar en is er voor gekozen om "een tweede kop" aan te houden. Dit kan alleen wanneer de plant voldoende energie heeft, de planten onder de LED lampen hadden hiervoor genoeg energie, terwijl dit bij de andere planten nog niet mogelijk was.
Tijdens deze periode hebben wij ook verschillende leveranciers in China bezocht. Eén van hen zal een speciaal door ons ontworpen armaturen gaar produceren. De prototypes hiervan zullen wij vanaf half maart gaan testen.

2 maart tot 12 mei
Op 2 maart is men begonnen tomaten te plukken. De komende tijd zullen wij o.a. gaan meten hoeveel bloesem er aangemaakt wordt, hoeveel tomaten er geplukt worden, hoe snel de plant groeit, etc. Deze gegevens zullen wij gaan vergelijken met de planten die alleen onder HPS verlichting groeien. Indien mogelijk zullen wij ook nog gaan testen in een situatie LED versus onbelicht.
Op 9 maart zijn wij van start gegaan met het ophangen van de eerste prototypes. Met deze prototypes willen wij gaan onderzoeken wat de reactie van de tomatenplanten zal zijn met alleen rood, alleen blauw en een combinatie van rood/blauw LED licht. Daarnaast zullen wij gaan onderzoeken hoeveel LED's/m nodig zijn om hetzelfde aantal micromollen (PAR) te verkrijgen als met een 400 Watt HPS lamp.
Nu, begin mei, is de zon sterk genoeg en branden de HPS lampen steeds korter, om vervolgens helemaal niet meer aan te gaan. Daarom zijn wij nu gestopt met de metingen en zullen wij hier na de zomer weer mee verder gaan.
Uit de metingen van de afgelopen 10 weken komt naar voren dat ongeveer 50% op energie bespaart kan worden. Met andere woorden een LED lamp van 200 Watt heeft hetzelfde effect als een HPS lamp van 400 Watt. Daarnaast blijkt dat, op tomaten, de verhouding tussen rood en blauw 50/50 moet zijn. Ook in het onbelichte deel van de kas hebben wij onderzoek gedaan, hier was een toename in de oogst zichtbaar.

Onze leverancier in China werkt nu aan armaturen van 4,5 meter. Dit is namelijk de afstand tussen de kettingen waar de verwarmingsbuis aan hangt. Wij kunnen deze armaturen in China op iedere gewenste lengte laten maken, met een maximum van 5,6 meter.

13 mei tot heden
De berekeningen voor het nieuwe armatuur zijn nu voltooid. Wij kunnen een (aluminium) armatuur maken met een lengte van 450cm, diameter 3cm, met 120 LED's van 1W per stuk. De armaturen kunnen aan elkaar gekoppeld worden, wat de installatie vereenvoudigd. Tevens zorgen de kleine diameter en de plaatsing dicht op de plant ervoor dat er weinig schaduw in de kas ontstaat.
Wij maken bewust gebruik van aluminium aramturen, het aluminium zorgt voor een goede warmte afvoer van de LED's. Hierdoor zijn wij geen waterkoeling of ventilatoren nodig. De enige beperking die wij nu hebben is dat er niet meer dan 120 LED's in één armatuur gezet kunnen worden.
Het hoge rendement wordt grotendeels behaald doordat onze armaturen slechts 20 - 30 cm boven de planten hangen. Een HPS lamp hangt 75 - 125 cm boven de plant, hierdoor is bij onze LED lampen de licht intensiteit vele malen sterker. Daarnaast is een groot deel van het licht dat een HPS uitstraald niet bruikbaar voor een plant. Al deze voordelen samen zorgen ervoor dat met LED 50% energie bespaart kan worden.